Madde 145

Bu maddenin delili; ez-Zuhri'den ??yle dedi?inin rivayet edilmesidir: قَضَى رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ فِيمَنْ أَسْلَمَ مِنْ أَهْلِ الْبَحْرَيْنِ أَنَّهُ قَدْ أَحْرَزَ دَمَهُ وَمَالَهُ إِلاَّ أَرْضَهُ، فَإِنَّهَا فَيْءٌ لِلْمُسْلِمِينَ، لأَنَّهُمْ لَمْ يُسْلِمُوا وَهُمْ مُمْتَنِعُونَ "Resul [Sallallahu Aleyhi ve Sellem], Bahreyn halk?ndan Müslüman olanlar?n arazileri d???nda kanlar?n? ve mallar?n? koruduklar?na hükmetti. Zira arazi Müslümanlara ait bir feydir. Cünkü onlar, güçlü durumda iken Müslüman olmad?lar." [Yahya ?bn-u Adem, Kitab-ul Harac tahric etti] Yani onlar, Müslümanlara kar?? güçlü bir durumda iken demektir. Dolay?s?yla bu, fetih yoluyla fethedilen beldelerdeki arazilerin ganimetlerden oldu?una dair bir delildir. Ancak efendimiz ?mer [Radiyallahu Anh], gelerek arazinin rakabesini (asl?n?) Beyt-ul Mâl’a ait bir mülk olarak ve menfaatini de sahiplerine b?rakt?. B?ylece araziden faydalanmalar? kar??l???nda onlardan belli bir miktar de?il de arazinin ta??yabilece?i bir harac al?r oldu. Zira Irak'?n baz? nahiyelerinde her bir cerîbe bir kafîz ve bir dirhem harac vergisi koydu. Cerîb, arazinin belli bir alan?na ait belli bir ?lçüdür. Ba?ka bir b?lgeye bu miktar?n d???nda bir harac vergisi koydu ve ?am b?lgelerinde bundan ba?kas?yla amel etti. Zira ?mer'in her arazi için ta??yabilece?i ?eyi g?zetti?i bilinmektedir. Bu, haracî arazi hakk?ndad?r. ??rî arazilere gelince; ahalisinin üzerinde Müslüman oldu?u arazi ve Arap yar?madas?d?r. ??rî arazilerden fiili mahsul üzerinden zekat al?n?r ki bu, ya?mur suyu ile sulanmas? halinde ??ür ve araçla sulanmas? halinde ??rün yar?s?d?r.